Những căn bệnhcó khả năng “cầm chân” những căn bệnh khác

Suckhoedoisong.vn – Rối loạn di truyền là căn bệnh truyền từ thế hệ này sang thế hệ kia, đôi khi lại có khả năng hơing lại 1 số bệnh do virút hoặc nhiễm trùng gây ra, được chứng minh thúc đẩy mức độ đề hơing của cơ thể có những căn bệnh hơic như 1 số bệnh dưới đây.

1. Bệnh hồng cầu hình liềm và sốt rét

Những người với mầm bệnh hồng cầu hình liềm (Sickle-Cell) được xem là có khả năng hơing lại bệnh sốt rét. Hồng cầu hình liềm hay bệnh thiếu máu hồng cầu hình liềm là 1 rối loạn di truyền, định tính bởi sự bất thường trong phân tử hemoglobin vận chuyển oxy trong những tế bào hồng cầu dẫn đến việc những tế bào này có thiên hướng với hình dạng bất thường, cứng và trông giống lưỡi liềm trong những điều kiện nhất định. Bệnh hồng cầu hình liềm liên quan đến 1 số vấn đề sức khỏe cấp và mãn tính, như nhiễm trùng nặng và những cơn đau trầm trọng, gia nâng cao nguy cơ tử vong. Theo Trung tâm Kiểm soát và Phòng chống dịch bệnh Mỹ (CDC), 60% người mắc bệnh hồng cầu hình liềm liềm có khả năng sống sót cao trường hợp mắc bệnh sốt rét. Điều này có nghĩa, ở những khu vực có dịch sốt rét cao như Trung và Nam Mỹ, châu Phi, châu Á, và khu vực châu Á -Thái Bình Dương trường hợp mắc bệnh hồng cầu hình liềm thì khả năng sống sót cao. Nói nhữngh hơic, hai bệnh “kỵ nhau này” có tác dụng kìm chân lẫn nhau.

Cơ chế kìm chân của bệnh hồng cầu hình liềm và sốt rét là nhờ 1 thành phần của hemoglobin có tên haem. Nồng độ nên chăng của haem kích thích haem oxengase-1 đồng thời phá vỡ chính nó tức haem. Điều này cho phép carbon monoxide (CO) có rộng rãi trong máu, do haem oxengase-1 giải phóng carbon monoxide, nên nó đóng 1 vai trò quan trọng trong việc phòng ngừa sốt rét. Kết luận trên được dựa trên thử nghiệm ở chuột và quan sát những kết quả khả quan.

2. Bệnh Tay-Sachs và bệnh lao

Bệnh Tay-Sachs hay còn gọi là bệnh đần, thong manh là 1 rối loạn di truyền gây tử vong do tổn thương tế bào thần kinh trong não. Rối loạn chuyển hóa lipoid do thiếu bẩm sinh hexosaminidase dẫn đến ứ đọng rộng rãi gangliosid GM2 trong những tế bào hạch. Bệnh biểu hiện ở người với gen đồng hợp tử ngay từ tháng vật dụng 5, thường có những triệu chứng như mất khả năng vận động, điếc, mù lòa, động kinh và mất trí nhớ.

Những căn bệnh có khả năng “cầm chân” những căn bệnh hơicCộng đồng người Ashkenazi gốc Do Thái có tỉ lệ mắc bệnh Tay-Sachs cao nhưng tỉ lệ tử vong vì lao lại nên chăng

Những người mắc bệnh Tay-Sachs thường với gen Tay-Sachs và chính gen này lại có tác dụng bảo vệ họ trước Mycobacterium tuberculosis, vi khuẩn gây bệnh trong chi Mycobacterium và là tác nhân nhân gây bệnh của đầy đủ những ca lao nên còn gọi là “vi khuẩn lao”. Bệnh Tay-Sachs phá hủy những tế bào thần kinh trong não và tủy sống và là căn bệnh rộng rãi trong nhóm người Ashkenazi gốc Do Thái. Các nhà công nghệ đã mua ra mối tương quan giữa gen Tay-Sachs và bệnh lao trong quần thể cộng đồng người này. Tuy nhiên, nhóm người mắc bệnh Tay-Sachs lại tạo ra 1 tiểu đơn vị enzyme hexosamindinase. Nó có tác dụng ngăn ngừa bệnh lao, nhờ việc săn lùng và tiêu diệt vi khẩn lao Mycobacteria và khiến những vi khuẩn hơic trên bề mặt của tế bào trở thành ít hoạt động hơn. Bởi vậy, mặc dù tỷ lệ mắc bệnh lao nâng cao lên ở người Ashkenazi gốc Do Thái nhưng số ca tử vong nên chăng hơn so có nhóm người hơic mắc bệnh lao mà ko có gen gây bệnh Tay-Sachs.

3. Bệnh xơ nang và bệnh tả

Bệnh xơ nang (Cystic Fibrosis – CF) là bệnh di truyền kéo dài suốt cuộc đời khiến cơ thể tiết mồ hôi và dịch nhầy. Thông thường, dịch nhầy là chất dịch trơn, tương đối dính giúp bôi trơn và bảo vệ những màng nhầy. Tuy nhiên, khi mắc bệnh xơ nang, dịch nhầy sẽ trở thành dày và dính bất thường, khiến tắc nghẽn phổi và gây nhiễm trùng phổi. Dịch nhầy cũng ảnh hưởng đến tụy, khiến cho enzym tiêu hóa ko thể đến được ruột non. Khi ko có enzym, chất dinh dưỡng ko thể hấp thụ được từ vật dụngc ăn.

Những căn bệnh có khả năng “cầm chân” những căn bệnh hơicBệnh nhân xơ nang có tỉ lệ tử vong vì bệnh tả nên chăng do mất nước giảm 1 nửa

Những người mắc bệnh CF đã được chứng minh là có thể tồn tại được trước V. cholerae (còn gọi là Kommabacillus), 1 loài vi trùng gram âm gây bệnh tả ở người. V. cholerae và những loài hơic thuộc chi Vibrio thuộc lớp gamma của ngành Proteobacteria. Có hai chủng V. cholerae chính, chủng cổ điển và chủng El Tor, cộng 1 số nhóm huyết thanh (serogroup) hơic. Bệnh xơ nang khiến những kênh trong hệ hô hấp bị tắc chất nhờn dày và sinh ra vi khuẩn gây ảnh hưởng đến hệ tiêu hóa bằng nhữngh ngăn chặn những enzym tiêu hóa vật dụngc ăn trong ruột non. Tuy nhiên, người mắc bệnh CF lại ko bị ảnh hưởng của bệnh này. Nói nhữngh hơic, ko bị ảnh hưởng bởi bệnh tả.

Bệnh tả là bệnh nguy hiểm chết người vì nó khiến bệnh nhân mất đến 19 lít nước mỗi ngày, cuối cộng dẫn đến mất nước, kiệt sức. Bệnh xơ nang phong bế những kênh clorua và có tác dụng giữ lại chất lỏng. Kết quả, những người với gen xơ nang bị nhiễm bệnh tả chỉ bị mất 1 nửa lượng chất lỏng so có người ko với gen xơ nang. Sự bài tiết chất lỏng tránh này đủ để đẩy chất độc của khuẩn tả ra khỏi ruột mà ko gây mất nước. Vì vậy, chỉ nên 1 gen xơ nang cũng có tác dụng ngăn chặn những tác động gây chết người của bệnh tả bằng nhữngh ngăn chặn sự mất nước dẫn đến kiệt sức tử vong.

4. Bệnh Phenylketone niệu và sảy thai ở phụ nữ

Bệnh Phenylketone niệu (PKU) là chứng rối loạn về chuyển hóa Phenylalanyl (Phe) thành Tyrosine (Tyr) do thiếu hụt enzym phenylalanine hydroxylase ở nhóm phụ nữ bầu bí. Tyrosine là tiền chất quan trọng để cung cấp serotonin, những catecholoamine (chất dẫn truyền thần kinh), hoóc-môn tuyến giáp và melanin. Bệnh PKU ko điều trị có thể dẫn đến khuyết tật về trí tuệ, động kinh, những vấn đề về hành vi và rối loạn tâm thần. Trẻ sinh ra từ những bà mẹ bị PKU ko điều trị có thể bị bệnh tim, đầu nhỏ và nhẹ cân. Thủ phạm gây bệnh Phenylketonuria là do những đột biến trong gen PAH dẫn đến nồng độ enzym phenylalanine hydroxylase nên chăng. Có hai chiếc chính, PKU cổ điển và biến thể PKU, tùy thuộc vào chức năng enzym. Những người có 1 bản sao của 1 gen đột biến thường ko có triệu chứng.

Theo 1 nghiên cứu trực tuyến, những bác sĩ quan sát thấy những phụ nữ với mầm bệnh PKU có tỉ lệ sảy thai nên chăng hơn rộng rãi so có mức trung bình. Mặc dù PKU có thể gây ra những vấn đề sức khỏe đáng kể, nhưng những phụ nữ với đột trong gen PAH lại có lợi thế trong việc tự bảo vệ bản thân chống phá thai, mất thai do nhiễm nấm. Người ta gọi hiện tượng này là mất thai do nhiễm nấm (mycotic abortions). Đây là căn bệnh hơi rộng rãi ở Scotland và Ireland (Anh), do ko khí trong ngẫu nhiên cực kỳ phù hợp cho nấm nâng cao trưởng nên nguy cơ mất thai do nhiễm nấm cao hơn bất kỳ khu vực nào trên thế giới. Phenylalanine, gây ra những vấn đề sức khỏe ở bệnh nhân PKU, chiến đấu chống lại độc tố chính trong đầy đủ những chiếc nấm gây phá thai tự phát. Do người với bệnh PKU có lượng to phenylalanine, nên họ có thể sống khỏe, ko nên lo nhiễm nấm và có thể bảo vệ đứa trẻ chưa thành lập phải chăng hơn so có nhóm phụ nữ ko với bệnh PKU.

5. Bệnh Niemann-Pick và Ebola

Niemann-Pick là 1 căn bệnh mà cholesterol tích lũy bất thường trong lysosome. Đây là căn bệnh di truyền liên quan đến chuyển hóa lipid khiến tích tụ 1 lượng to chất béo trong gan, lách, não và tủy xương. Bệnh được chia khiến 4 dạng là A, B, C, D dựa trên những nguyên nhân di truyền và triệu chứng. Cholesterol tích lũy do thiếu 1 chiếc protein đặc trưng gọi là NPC1, nó khiến nhiệm vụ vận chuyển cholesterol ra khỏi lysosome. Qua rộng rãi nghiên cứu cho thấy protein NPC1 có liên quan đến công đoạn lây nhiễm Ebola. Vi-rút Ebola đã được ghi nhận là ko lây nhiễm những nguyên bào sợi của bệnh nhân mắc bệnh Niemann-Pick, thậm chí nó còn khiến những nguyên bào sợi của bệnh nhân Niemann-Pick phong phú hơn.

Những căn bệnh có khả năng “cầm chân” những căn bệnh hơicNgười bệnh Niemann-Pick ít bị nhiễm virút Ebola

Về cơ bản, virút Ebola ko thể lây nhiễm đối có những người mắc bệnh Niemann-Pick vì ko có sự hiện diện của NPC1, đây là điều mới mẻ và bí ẩn công nghệ chưa có hiểu hết.

DS. TRANG NHUNG

(Theo Listverse/MXC- 4/2018)

Rate this post

Comments

comments